Próba wysiłkowa EKG

Próba wysiłkowa EKG

Badanie polegające na wykonywaniu ciągłego zapisu EKG u osoby wykonującej zwiększający się wysiłek. Najczęściej wysiłek polega na coraz szybszym marszu a następnie biegu po bieżni ruchomej, rzadziej wykorzystuje się w tym celu rower treningowy. Obserwacja zapisu EKG podczas wysiłku umożliwia wykrycie zmian charakterystycznych dla niedokrwienia mięśnia sercowego w przebiegu choroby niedokrwiennej serca. Podczas wysiłku zwiększa się zapotrzebowanie mięśnia sercowego na tlen i dlatego łatwiej wówczas wykryć niedokrwienie. Zapis z badania ocenia lekarz.

Badanie wykonuje się przede wszystkim u chorych z podejrzeniem choroby niedokrwiennej serca (choroby wieńcowej). Dodatni wynik, czyli stwierdzenie zmian niedokrwiennych umożliwia potwierdzenia rozpoznania choroby niedokrwiennej serca. Próbę wysiłkową można wykonać u chorych których stan zdrowia i sprawność fizyczna pozwala na marsz (lub kręcenie pedałami roweru).

Miażdżyca

Miażdżyca to proces patologiczny polegający na tworzeniu się w naczyniach krwionośnych, a szczególnie w tętnicach, zmian nazywanych płytkami miażdżycowymi. Płytki takie składają się głównie z substancji tłuszczowych a zwłaszcza cholesterolu. Płytka miażdżycowa rośnie latami zwężając światło naczynia. Zmniejszenie przekroju tętnicy w wyniku postępu miażdżycy prowadzi do niedokrwienia tkanek zaopatrywanych przez to naczynie. Szczególnie groźne są te płytki miażdżycowe, w których wnętrzu toczy się proces zapalny. W toku zapalenia może dojść do osłabienia i ostatecznie pęknięcia błony oddzielającej zawartość płytki od krwi. Odsłonięcie substancji tłuszczowych znajdujących się we wnętrzu płytki pobudza układ krzepnięcia krwi i prowadzi do powstania zakrzepu. Zakrzep ten może z kolei spowodować całkowite zamknięcie naczynia. Płytka miażdżycowa, w której toczy się proces zapalny grożący jej pęknięciem nosi nazwę niestabilnej.

Miażdżyca może rozwinąć się we wszystkich narządach. Na przykład miażdżyca powodująca zwężenie tętnic wieńcowych prowadzi do choroby niedokrwiennej serca (choroby wieńcowej), której najpoważniejszą postacią jest zawał serca. Jeśli chorobą dotknięte zostaną tętnice prowadzące krew do mózgu wówczas może dojść do niedokrwienia mózgu i udaru. Miażdżyca ograniczająca przepływ w tętnicach zaopatrujących kończyny dolne powoduje ich niedokrwienie objawiające się chromaniem przestankowym, czyli bólem w czasie chodzenia, zmuszającym chorego do regularnego przerywania marszu.

Miażdżycy nie da się wyleczyć, można natomiast spowolnić jej postęp dzięki stosowaniu odpowiedniej diety ubogiej w cholesterol i tłuszcze pochodzenia zwierzęcego, przyjmowanie leków normalizujących stężenie cholesterolu, leczenie nadciśnienia tętniczego, zaprzestanie palenia papierosów oraz regularny wysiłek fizyczny.

Koronarografia

Koronarografia jest badaniem diagnostycznym umożliwiającym ocenę drożności tętnic wieńcowych. Do jego wykonania niezbędna jest wyspecjalizowana pracownia hemodynamiki. Badanie polega na wprowadzeniu do tętnicy cienkiego cewnika, który następnie przesuwa się wewnątrz naczyń krwionośnych aż do serca. Na ogół cewnik wprowadza się poprzez nakłucie tętnicy udowej w okolicy pachwiny lub tętnicy promieniowej na wysokości nadgarstka. Po dotarciu do serca cewnik wsuwa się w ujścia tętnic wieńcowych: lewej i prawej. Do każdej z nich podaje się kilka porcji środka cieniującego czyli płynnej substancji widocznej w prześwietleniu promieniami rentgenowskimi.

Środek płynie z prądem krwi wypełniając tętnice i umożliwiając zauważenie wszelkich nieprawidłowości, a przede wszystkim zwężeń. W niektórych przypadkach jest możliwe poszerzenie koronarografii o zabieg leczniczy noszący nazwę przezskórnej angioplastyki wieńcowej (“balonikowanie tętnic wieńcowych”).
Wyniki badania decydują o sposobie dalszego postępowania z chorym i jego kwalifikacji do przezskórnej angioplastyki wieńcowej, zabiegu wszczepienia pomostów aortalno-wieńcowych (by-passów) lub leczenia zachowawczego (farmakologicznego).

Badanie wykonuje się u osób cierpiących na chorobą niedokrwienną serca oraz u pacjentów ze świeżym (aktualnie trwającym) zawałem serca. Wskazane jest także wykonywanie koronarografii w kilkanaście dni do kilku tygodni po zawale serca.

Koronarografia nie wymaga znieczulenia ogólnego pacjenta, który może być przytomny przez cały czas badania.
Ryzyko poważnych powikłań związanych z koronarografią jest nieduże. Częściej zdarzają się mniej groźne powikłania, na ogół w postaci krwiaków w miejscu nakłucia tętnicy.

Antyoksydanty

Antyoksydanty czyli antyutleniacze są to substancje chemiczne wykazujące zdolność do zobojętniania związków zawierających aktywny tlen. Są zwane również wymiataczami wolnych rodników. Substancje zawierające aktywny tlen czyli wolne rodniki i nadtlenki mają najprawdopodobniej ważny udział w rozwoju chorób układu krążenia (w tym choroby niedokrwiennej serca) oraz nowotworów. Dlatego zaleca się stosowanie diety bogatej w antyoksydanty. Najwięcej tych substancji zawierają pokarmy roślinne. Kilka przykładów antyoksydantów: witamina E, witamina C, selen i beta-karoten.